Co to są komórki macierzyste? Jak wielką wartość mają komórki tłuszczowe pozyskiwane z tkanki tłuszczowej?
Gdzie wykorzystuje się komórki macierzyste?

Można zaryzykować stwierdzenie, że każda komórka naszego organizmu jest przodkiem jakieś komórki macierzystej. Człowiek powstaje z dwóch komórek rozrodczych od matki i ojca, które na początku tworzą zygotę. Ta komórka jest pramatką wszystkich naszych tkanek. Pierwsze komórki powstałe z zygoty są tak zwanymi komórkami macierzystymi embrionalnymi (ESC), które mają nieograniczone zdolności do podziału i różnicowania się inne tkanki (komórki totipotencjalne). Na początku komórki ESC dzieląc się tworzą zalążki wszystkich naszych tkanek i narządów. Po kolejnych podziałach częściowo tracą te zdolności stając się coraz bardziej dojrzałymi. Większość z nich przekształca się w komórki somatyczne np. komórki skóry – fibrocyty, komórki kości – osteocyty, komórki chrząstki – chondrocyty, komórki mięśni – miocyty itd. Te komórki tracą jakąkolwiek zdolność do podziału.

W tkankach istnieją też komórki nie całkiem zróżnicowane, tak zwane blasty, np.: w skórze – fibroblasty, w kości – osteoblasty, w chrząstce – chondroblasty, w mięśniach – mioblasty itd. To z nich tworzą się nowe linie komórkowe tej samej tkanki, mówimy o nich że mają zdolności unipotencjalne. Komórki te spełniają podstawową funkcję regeneracyjno-odtwórczą danej tkanki.

Do niedawna sądzono, że proces ten dotyczy wszystkich tkanek w takim samym stopniu. Wyniki ostatnich dekad badań przyniosły nowe informacje na ten temat. Okazało się, że są tkanki, w których istnieją komórki tak zwane multipotencjalne, które posiadają zdolność do przekształcania się w różne tkanki, inne niż te z której pochodzą ale w ograniczonym zakresie. Źródłem tych nieco bardziej dojrzałych komórek macierzystych (jak się określa mezenchymalnych komórek macierzystych – MSC) są tkanki takie jak miazga zębowa, krew, szpik kostny oraz tkanka tłuszczowa. Ich możliwości multipotencjalne są nieco mniejsze niż embrionalnych komórek macierzystych ale mogą się one swobodnie przekształcać w: mięśnie, chrząstki, ścięgna, kości, tkankę naczyniową, tłuszczową czy też komórki skóry.

Komórki macierzyste z tkanki tłuszczowej?

Początkowo uwagę badaczy najbardziej absorbowała tkanka szpiku kostnego. W toku badań nad tymi komórkami okazało się jednak, że lepszym źródłem komórek macierzystych jest tkanka tłuszczowa. W zależności od pochodzenia stężenie ich w poszczególnych tkankach jest różne i tak np. w szpiku kostnym jest ich około 1 : 10 000, a w tkance tłuszczowej 1 : 50. Fakt ten w istotny sposób zaważył na kierunkach dalszych badań. Tkanka tłuszczowa stanowi bowiem jeden z największych naszych narządów i co ważne bardzo łatwo dostępnych dla technik chirurgicznych. Co więcej często występuje w nadmiarze i pacjenci chętnie chcą się jej pozbyć. Z drugiej strony to właśnie ona stanowi najlepsze źródło mezenchymalnych komórek macierzystych – MSC.

  • Stanowią najbardziej homogenną populację MSC
  • Kilka - kilkanaście procent to EPC (Endothelial Progenitor Cells) które indukują lokalne tworzenie naczyń
  • Mają zdolność gromadzenia się w rejonie naprawy tkanek
  • Dodanie wyizolowanych tłuszczowych komórek macierzystych do przeszczepianego tłuszczu zwiększa unaczynienie i przeżywalność komórek tłuszczowych, zmniejszając tym samym stopień ich wchłaniana


komorki
Zastosowanie komórek macierzystych…

Badania nad potencjałem komórek macierzystych nieustająco trwają i przynoszą interesujące rezultaty. Aktualnie wykorzystywane są w różnych dziedzinach medycyny i w różnych zakresach terapeutycznych, przykładowo takich jak:

  • Odmładzanie skóry
  • Regeneracja tkanek
  • Leczenie ran (również przewlekłych)
  • Leczenie chorób zwyrodnieniowych
  • Terapia chorób ortopedycznych (zaburzenia zrostu kości, rekonstrukcja tkanki chrzęstnej, martwica kości, uszkodzenia więzadeł, zapalenia ścięgien)
  • Astma
  • Choroby płuc
  • Śródmiąższowe zapalenie pęcherza moczowego
  • Nietrzymanie moczu u mężczyzn
  • Stwardnienie rozsiane
  • Choroba Parkinsona
  • Toczeń
  • Reumatoidalne Zapalenie Stawów
  • Zespół suchego oka
  • Jaskra
  • Wzbogacanie przeszczepów tkanki tłuszczowej